strefa eksperta strefa eksperta strefa eksperta W poprzednim artykule opisałem przykładowy schemat dopasowywania miękkich soczewek kontaktowych. Tego typu schematy stanowią dobry punkt wyjścia i pomagają zrozumieć ogólne zasady postępowania. W praktyce jednak prędzej czy później spotkamy pacjentów, u których konieczne będzie ich modyfikowanie. Zdarza się również, że niektórych etapów nie można przeprowadzić podczas jednej wizyty, ponieważ wymagają dodatkowych procedur oraz pogłębionej analizy sytuacji klinicznej pacjenta. Czas jest niezwykle istotnym zasobem – nie tylko podczas dopasowywania soczewek kontaktowych, lecz także w trakcie wykonywania innych procedur medycznych i niemedycznych. W gabinecie należy organizować pracę w taki sposób, aby możliwie najefektywniej wykorzystać czas przeznaczony m.in. na: • dokładne zbadanie pacjenta, • dopasowanie soczewek zapewniających maksymalny komfort oraz optymalne widzenie na różne odległości, • przeszkolenie pacjenta w zakresie codziennego użytkowania soczewek (zakładanie, zdejmowanie, prawidłowe manipulowanie soczewką) oraz omówienie możliwych krótkoterminowych powikłań, • przekazanie najważniejszych informacji dotyczących prawidłowej pielęgnacji soczewek, podkreślenie znaczenia regularnych wizyt kontrolnych i stosowania produktów rekomendowanych przez specjalistę, a także omówienie potencjalnych powikłań długoterminowych. Warto o tym pamiętać, ponieważ w wielu salonach lub gabinetach na jednego pacjenta przeznaczona jest określona ilość czasu. W takiej sytuacji prawidłowe przeprowadzenie całego procesu dopasowania soczewek może wymagać rozłożenia go na dwie, a czasem nawet trzy wizyty. Duże znaczenie ma również dostępność soczewek próbnych – jeśli nie ma ich na miejscu, konieczne może być wcześniejsze zamówienie soczewek o odpowiednich parametrach. W przypadku pacjentów niestandardowych często trzeba poświęcić więcej czasu na przeprowadzenie poszczególnych etapów wizyty. W konsekwencji może pojawić się konieczność optymalizacji Mateusz Grzesik optometrysta kliniczny, szkoleniowiec, właściciel salonu optycznego MIĘKKIE SOCZEWKI KONTAKTOWE W GABINECIE OPTOMETRYCZNYM procedur wykonywanych podczas badania – tak, aby nie pominąć istotnych informacji diagnostycznych – albo zwiększenia liczby wizyt przeznaczonych dla danego pacjenta. Dopasowanie soczewek kontaktowych u dzieci Prędzej czy później w gabinecie pojawi się dziecko zainteresowane soczewkami kontaktowymi lub rodzic, który zapyta o możliwość ich zastosowania u dziecka. Nastolatki najczęściej interesują się soczewkami ze względu na aktywność sportową albo niechęć do noszenia okularów. Rodzice zwykle wskazują podobne powody, choć zdarza się, że uznają dziecko za zbyt mało odpowiedzialne lub „za młode” na noszenie soczewek kontaktowych. Może też zdarzyć się, że sami będziemy chcieli zaproponować rodzicom czy małemu pacjentowi soczewki kontaktowe. Najczęstsze wskazania do zastosowania soczewek kontaktowych u dzieci to: • afakia po usunięciu wrodzonej zaćmy, • duża różnowzroczność, • znaczna wada refrakcji, • uprawianie sportu lub innej aktywności fizycznej, • wyraźna niechęć do noszenia okularów, • penalizacja oka w terapii niedowidzenia, zwłaszcza gdy dziecko nie toleruje okularów lub zdejmuje plastry okluzyjne. Nie ma bezpośredniej dolnej granicy wiekowej, od której można stosować soczewki kontaktowe. Gałka oczna osiąga rozmiary zbliżone do oka osoby dorosłej około 2. roku życia, choć szczelina powiekowa pozostaje mniejsza, co może utrudniać zakładanie i zdejmowanie soczewek. Podczas dopasowywania miękkich soczewek kontaktowych dzieciom należy uwzględnić: • wskazania do stosowania soczewek kontaktowych (np. afakia, duża wada refrakcji, względy estetyczne), • motywację rodziców/opiekunów oraz samego dziecka do noszenia soczewek, • warunki widzenia dziecka – widzenie obuoczne, wielkość wady refrakcji, potencjalną anizeikonię, niedowidzenie itp., • codzienne funkcjonowanie dziecka – szkołę, aktywność fizyczną (np. zajęcia na basenie), • warunki anatomiczne, takie jak sprawność manualna czy wielkość szpary powiekowej, • wiek dziecka (młodsze dzieci wymagają pomocy rodziców przy zakładaniu i zdejmowaniu soczewek), • odpowiedzialność rodziców i dziecka oraz ich potencjalna zdolność do przestrzegania zaleceń, • środowisko funkcjonowania dziecka (żłobek, przedszkole, szkoła), • poziom higieny – zarówno dziecka, jak i rodziców (jeśli to oni mają zakładać dziecku soczewki), • kwestie finansowe – stosowanie soczewek kontaktowych, szczególnie jednorazowych, oraz częstsze wizyty kontrolne mogą generować wyższe koszty niż zwykłe okulary. 80 Rysunek 1. Rogówka po zabiegu LASIK
RkJQdWJsaXNoZXIy NDI0NjE=