Elit News nr 88

Katalizatory i filtry DPF Spaliny samochodowe degradują środowisko, dlatego instytucje homologujące samochody konsekwentnie zaostrzają normy emisji cząstek stałych, tlenkówazotu i tlenkuwęgla. Ostatecznymcelem jest samochód bezemisyjny, zapewne o napędzie elektrycznym. Producenci dostosowują się do prze- pisów, konstruując silniki emitujące jak najczystsze spaliny oraz instalując systemy oczyszczające gazy wydecho- we. Historycznie pierwszymi urządze- niami poprawiającymi jakość spalin były katalizatory. Później pojawiły się filtry cząstek stałych, układy wtrysku mocznika (AdBlue), układy recyrkula- cji spalin i wiele innych. Inne metody oczyszczania stosuje się w samocho- dach z silnikami z zapłonem iskrowym, inne w autach z silnikami z zapłonem samoczynnym. Rozbudowa uk ładu wydechowego o nowe elementy spowodowała wzrost ceny samochodów i wprowadziła do konstrukcji pojazdu podzespoły, któ- re ulegają zużyciu, a czasami także awariom. Konstrukcja mechaniczna katalizatorów i filtrów DPF praktycznie uniemożliwia naprawianie ich w warsz- tacie samochodowym. W większości przypadków usterki usuwa się, wymie- niając uszkodzoną część. Na rynku do- stępne są katalizatory i filtry opatrzone logo producentów pojazdów oraz pod- zespoły niezależnych producentów. Jakość tych drugich nie odbiega od jakości używanych do pierwszego mon- tażu, a ceny są wyraźnie niższe, dlatego dla wielu właścicieli pojazdów zamien- niki są optymalnym rozwiązaniem. Jak działa katalizator? Katalizatory pojawiły się stosunkowo dawno. Metale szlachetne: rod, pallad, platyna, wykorzystywane do budowy katalizatorów, nie wchodzą w reakcje chemiczne ze składnikami spalin, ale przyspieszają redukcję tlenków azotu i utlenianie tlenku węgla do dwutlenku. Proces katalizy zachodzi wystarczająco wydajnie, jeśli w spalinach znajduje się wystarczająca ilość tlenu. Dlatego z katalizatorem współpracuje jedna lub kilka sond lambda, które sprawdzają za- wartość tlenu w spalinach. Dostarczane przez nie dane umożliwiają sterownikowi silnika optymalizowanie składu mieszan- ki paliwowo-powietrznej. Katalizatory pracują w wysokiej tempe- raturze; są skuteczne po rozgrzaniu się do 600–800°C, dlatego muszą być sta- rannie zabezpieczone przed kontaktem z elementami nadwozia i podłoża. Katalizator ma ograniczony czas eksplo- atacji. Jego sprawność maleje w miarę zatykania wkładu sadzą i cząstkami stałymi. Przyczyniają się do tego także uszkodzenia mechaniczne spowodo- wane drganiami podczas jazdy czy naprężeniami powstającymi podczas nagrzewania i stygnięcia. Uszkodzone katalizatory nie nadają się do naprawy, ale wciąż mają swoją war- tość. Wyspecjalizowane firmy skupują je i odzyskują z nich metale szlachetne. Oceniając cenę nowego katalizatora, trzeba pamiętać, że jej część pokryją pie- niądze otrzymane za zużyty katalizator. Na rynku wtórnym można spotkać ka- talizatory pochodzące z demontażu, ale ich skuteczność i czas życia są wątpliwe. Najlepszym rozwiązaniem jest montaż nowego podzespołu. Dobre sklepy moto- ryzacyjne mają w ofercie wysokiej jakości zamienniki przeznaczone do konkretnych modeli samochodów albo uniwersalne. 10 branża

RkJQdWJsaXNoZXIy NDI0NjE=